top of page

Cách đây 2 năm, khi lần đầu đến châu Âu, mình rất bất ngờ khi phát hiện ra cái mác màu tên là Nutri-Score với các chữ cái ABCDE trên bao bì của nhiều sản phẩm. Khi ấy, Trang chỉ nghĩ đơn giản là mác mà càng tiến về chữ A thì sản phẩm sẽ tốt hơn sản phẩm có mác tiến về chữ E. Hiện tại, khi đã ở châu Âu 1 thời gian, mình bắt đầu tự tìm hiểu sâu hơn về quy định này. Bài viết này sẽ đúc kết một số điểm chính cần nhớ về Nutri-Score vì tài liệu về quy định này rất nhiều thông tin chi tiết mà sẽ rất tốn rất nhiều thời gian để có thể đọc và hiểu hết.


Nutri-Score là gì?

Nutri-Score hiểu đơn giản là một nhãn phụ, đánh giá sơ bộ điểm dinh dưỡng của một sản phẩm để người tiêu dùng có cơ sở lựa chọn sản phẩm tốt hơn cho sức khoẻ. Mục đích của Nutri-Score không phải để phân biệt sản phẩm tốt với sản phẩm kém, mà để phân biệt sản phẩm tốt hơn cho sức khoẻ với sản phẩm kém tốt hơn từ góc nhìn của dinh dưỡng.


Nutri-Score không bắt buộc, tuỳ vào nhu cầu của doanh nghiệp mà họ quyết định có tham gia vào quy trình đánh giá này cho sản phẩm của họ không. Nutri-Score được triển khai ở Pháp từ năm 2017 và hiện tại đã được 6 quốc gia khác tham gia (Bỉ, Tây Ban Nha, Đức, Hà Lan, Luxembourg, Thuỵ Sỹ) với hơn 15,000 nhãn hiệu sản phẩm đăng ký.


Nutri-Score đánh giá sản phẩm dựa trên tiêu chí gì?

Cách thức tính điểm của Nutri-Score để phân loại sản phẩm theo màu và điểm khá phức tạp. Vì vậy, ta chỉ cần hiểu nguyên tắc cơ bản như thế này:

  1. Các sản phẩm được chia thành các nhóm: Thực phẩm nói chung (trong đó phân biệt rõ với nhóm phô mai và thịt đỏ); Chất béo động vật và thực vật, hạt; Đồ uống


  2. Điểm được tính trên thông tin dinh dưỡng và thành phần của 100g hay 100ml sản phẩm


  3. Điểm Nutri-Score = điểm N – điểm P

    Điểm N: những thành phần không được ưu tiên có trong sản phẩm, lượng quá nhiều sẽ ảnh hưởng đến sức khoẻ gồm năng lượng (KJ), đường, muối, chất béo bão hoà, chất tạo ngọt không dinh dưỡng trong thức uống

    Điểm P: những thành phần được ưu tiên có trong sản phẩm gồm chất đạm, xơ, trái cây, rau củ, đậu, hạt, dầu olive

 

Bảng tính Nutri-Score
Cách tính Nutri-Score

Qua các bảng tính này, ta cũng hình dung được một sản phẩm nếu có điểm N quá cao thì việc có thêm điểm P cũng không thể nâng NutriScore lên được nhiều. Vd thực phẩm vốn nhiều đường sẵn như ngũ cốc ăn sáng chỉ được nhóm D hoặc E.

 

Một điểm mình thấy khá hay đó là về thành phần đường. Nutri-Score không khuyến khích doanh nghiệp sử dụng chất tạo ngọt thay thế cho đường vì quan ngại ảnh hưởng của việc lạm dụng các chất này trong đồ uống theo các nghiên cứu, thay vào đó thì nên giảm lượng đường hiện tại xuống. Ngoài ra, sản phẩm sữa có hương vị cũng chỉ được nhóm D hoặc E, hay thức uống từ sữa lên men cũng chỉ nhóm C hay E. Điều đó cho thấy sự phân biệt rõ giữa một sản phẩm nhiều đường hay ít đường.

 

Các sản phẩm không áp dụng Nutri-Score?

·       Thực phẩm không chế biến, gia vị tự nhiên, muối, đường, trà, sing gum…

·       Sản phẩm dinh dưỡng cho thể thao, sữa công thức, thực phẩm thay thế bữa ăn…

·       Đồ uống có cồn (độ cồn > 1.2%)


Có nên chọn sản phẩm dựa trên Nutri-Score?

Tại sao lại không? Theo kinh nghiệm của mình, các sản phẩm điểm A, B luôn có thành phần tốt hơn các sản phẩm cùng loại điểm C trở xuống. Ví dụ, một sản phẩm bánh ngọt, nếu nhiều đường nhiều muối thì chỉ D, E, nhưng khi bớt đường, muối, không dùng dầu cọ, thêm hạt, xơ có thể là A, B rồi.



Về giá thành sản phẩm, có thể thấy giá của sản phẩm điểm cao sẽ hơi nhỉnh hơn sản phẩm điểm thấp nhưng mức chênh lệch theo mình là không quá nhiều. Bên cạnh đó, có Nutri-Score, mình thấy thời gian mua sắm của mình được tiết kiệm hơn.


Dù Nutri-Score khá lợi hại và hỗ trợ người tiêu dùng, mình vẫn khuyên các bạn luôn luôn đọc bao bì sản phẩm kỹ trước khi bỏ vô giỏ hàng cũng như hiểu nguyên tắc mua sắm lành mạnh là ưu tiên thực phẩm tươi sống, ít chế biến với thực phẩm chế biến sẵn hay siêu chế biến. Vì một sản phẩm siêu chế biến dù có cải tiến thế nào, chúng nó cũng chỉ cao nhất là điểm D thôi (vd: jambon, thịt nguội, bim bim…), dù là điểm D cũng tốt hơn E nhiều.


Thực phẩm nguội Nutri-Score E

Tương lai của Nutri-Score

Hệ thống đánh giá của Nutri-Score luôn có sự cập nhật theo nghiên cứu khoa học mới nhất và thống nhất với hướng dẫn dinh dưỡng ở từng quốc gia. Lần cập nhật gần nhất là năm 2023, áp dụng ở Pháp từ 2025.


Mình có đọc một bài báo về Mathilde Touvier, một trong những người sáng lập Nutri-Score. Bà có mong muốn đánh thuế cao hơn với các sản phẩm điểm thấp và ít hơn với nhóm điểm cao, cũng là cách để thúc đẩy các doanh nghiệp tập trung danh mục sản phẩm tốt cho sức khoẻ người tiêu dùng và gây áp lực với các ngành công nghiệp tiêu dùng nhanh, không tốt cho sức khoẻ.


Vừa rồi cũng có bản kiến nghị lên Quốc hội kêu gọi việc áp dụng Nutri-Score cho tất cả các sản phẩm đang bán tại Pháp. Mình hiểu điều này chắc khó triển khai, nhưng nó là bước đi đúng đắn vì một môi trường sức khoẻ tốt hơn cho cộng đồng.


Nhóm của Mathilde Touvier cũng đang nghiên cứu mối liên hệ của thực phẩm siêu chế biến và nguy cơ các bệnh thời đại (ung thư, tiểu đường…) cũng như ảnh hưởng của các chất bảo quản và bao bì nhựa. Mình rất hy vọng một ngày nào đó sẽ có một các mác riêng dành cho nhóm sản phẩm siêu chế biến để bà con có nhận thức tốt hơn về ngành công nghiệp này.

Nitya nhớ những lớp Yoga mình từng học trước đây, khi thầy giáo nói đến tên tư thế nào, mọi người sẽ tự động vào thế thật là nhanh, như một cái máy được lập trình sẵn, hầu như ai cũng nhớ bài. Hay nhỡ ai có quên, thì ngó sang người bên cạnh, à chân họ để thế này, tay họ để thế kia, mình cũng để y vậy, vậy là xong tư thế. Đôi khi, thầy có xuống chỉnh cho mình thì thầy sẽ ấn tay này chân kia, vặn vẹo người học viên, mà cũng không hỏi xem mình có bị đau không. Nitya tin nhiều lớp Yoga bây giờ vẫn diễn ra như thế.


Nitya may mắn được học lại về Yoga từ đầu, từ những người thầy có tâm, có kinh nghiệm. Và Nitya hiểu ra, hoá ra những gì mình thực hành Yoga trước đây vẫn còn nông cạn và bề mặt quá. Hoá ra việc tập Yoga trước đây chỉ là việc nhớ cho chính xác cái hình dáng của tư thế đó, mà chẳng hiểu gì về cơ thể của mình, chẳng hiểu gì về việc để chuẩn bị cho 1 tư thế, nền móng của mình đã đủ vững chãi chưa.


Nền móng ở đây, Nitya muốn nói đến 2 chuyện.


Một là điểm tiếp chạm của cơ thể mình với mặt thảm. Bạn tưởng tượng bạn dựng một cái ghế 3 chân trên sàn nhà, mà trong đó chỉ cần 1 chân nó lung lay, thì cách gì nguyên cái ghế nó cũng không vững được để bạn có thể tự tin ngồi vào. Cơ thể mình cũng vậy, nếu nó không thể thiết lập được một điểm bám vững chắc trên thảm, thì bạn cũng sẽ ngả nghiêng nếu giữ tư thế lâu. Vậy thì hình dáng tư thế đúng còn có ý nghĩa nữa không?


Nền móng Yoga

Hai là tâm trí của bạn, thứ mà đôi khi bạn chẳng buồn để tâm khi tập Yoga. Bạn có đang dành sự chú tâm cho toàn bộ cơ thể mình khi tập không? Hay cơ thể thì đang loay hoay với tư thế nhưng cái đầu bạn nó cứ lo nghĩ đến chuyện khác, thành ra dù bạn có làm nền móng cơ thể vật lý chắc thế nào, tâm trí cũng sẽ đẩy bạn ra khỏi sự vững vàng mà bạn cần. Khi hơi thở và suy nghĩ đã lạc ra khỏi dòng chảy Yoga, bạn chẳng thể cảm nhận được tác dụng của asana nữa.


Nitya sẽ không vội bắt bạn vào tư thế, mọi thứ sẽ cần được thiết lập từng bước một. Hãy tham khảo lớp Yoga của Nitya để được chia sẻ và hướng dẫn kỹ hơn về nền móng bạn nhé.

Nitya có dịp được trò chuyện với nhiều người về môn thể thao họ đang tập. Khi được hỏi vì sao bạn không thử Yoga, câu trả lời sẽ thường là:

- Yoga tập buồn ngủ quá, chậm quá, tập một lúc là mình chán.

- Mình thích môn gì đó sôi động, vui vẻ, còn Yoga như cho mấy người hướng nội tập thì hơn.

- Yoga không có build cơ như gym hay nhiều môn khác, tập thể thao thì phải build cơ mới khoẻ.

- Người mình không có dẻo như mấy cô dạy Yoga nên tập không phù hợp.

- Nữ tập Yoga chứ nam tập làm gì, thấy nó nữ tính quá.


Khi nghe những chia sẻ này, Nitya không thấy bất ngờ, vì nó không sai nhưng nó cũng không đúng. Có lẽ thị trường và truyền thông Yoga hiện giờ khiến cho không ít người có những định kiến nhất định mà đâu đó thiếu đi sự hiểu biết đủ và sâu hơn về Yoga, một hình thái luyện tập rất lâu đời này.


1. YOGA CHẬM?

Nhịp tập asana chắc chắn sẽ không nhanh giống như nhịp độ bạn chạy bộ hay các môn đối kháng cao như cầu lông, đá banh, những môn khiến bạn tập trung nhiều vào cardio và nhịp tim luôn được đẩy lên cao. Tuy nhiên, nếu quan sát kỹ, một buổi tập Yoga cũng sẽ có đủ các phần như các môn khác, gồm khởi động, tăng tốc và chuẩn bị cho kết thúc. Mức độ khó và nhịp độ tập tăng dần qua các phần và hạ dần khi về cuối. Đặc biệt, nếu bạn tập các trường phái Yoga như Astanga Yoga hay Vinyasa Yoga, mức độ liên tục, thay đổi của các tư thế sẽ dồn dập hơn Hatha Yoga nữa. Và mình tin nếu bạn đã trải nghiệm tập Yoga trọn vẹn, bạn cũng sẽ cảm nhận nhịp tim mình dồn dập, mồ hôi túa ra, không kém gì khi bạn tập môn khác. Yoga hướng bạn đến cảm nhận cơ thể sâu sắc hơn, nhịp khi nhanh khi chậm, nên nếu nói Yoga là môn chậm chạp, thì không đúng nhé.


2. YOGA CHÁN?

Tập Yoga có chán không? Nếu quan sát bên ngoài, bạn sẽ chỉ thấy giáo viên hướng dẫn động tác lúc thì vặn qua lại, rồi gập, nằm duỗi… Chán nhỉ, lại còn không có nhạc nữa, không giống như tập nhảy hay zumba thật là vui nhộn. Chia sẻ với các bạn, Nitya rất thích nhảy và âm nhạc, Nitya mong muốn mình sẽ nghiêm túc học 1 môn nhảy đàng hoàng. Nhưng điều đó không lấy đi sự yêu thích của Nitya với Yoga. Yoga có rất nhiều hình thái tập khác nhau, hiện nay có cả Yoga nhạc, Yoga bay… Bạn có thể thử các loại hình hiện đại này của Yoga. Và ngay cả với Yoga cổ điển hay các trường phái Yoga khác, cũng có rất nhiều chuỗi asana khác nhau để bạn tập, và tuỳ thuộc vào sự sáng tạo của người hướng dẫn nữa. Thử tham khảo lớp Yoga của Nitya nha. Với Nitya thì việc tập 1 chuỗi Hatha Yoga 1 thời gian cũng chẳng hề nhàm chán, vì mỗi lần tập là mỗi lần mình lại cảm thấy có gì đó khác, trong cơ thể và tâm trí mình. Chán hay không, phần nhiều là cảm nhận chủ quan của người tập, chứ không phải việc tập luyện.


3. YOGA YẾU?

Tập Yoga thì cơ không khoẻ như tập gym được? Việc này còn tuỳ vào mục đích luyện tập của bạn nữa, nếu bạn muốn nhanh chóng phải có 6 múi thì tập Yoga không phù hợp. Nhưng mình chưa từng thấy ai tập Yoga đều đặn mà cơ không khoẻ cả, vì để lên được những động tác như đứng trên đầu, con công thì cơ bạn phải thật sự đủ khoẻ mới làm được. Các asana trong Yoga đều có thể làm mạnh cơ của bạn với việc điều chỉnh tần suất và thời gian giữ thế, vì vậy, nếu nói tập Yoga không có lợi ích gì cho cơ là không đúng.


4. YOGA CHỈ LÀ UỐN DẺO?

Mục đích tối thượng của việc tập Yoga không phải là để làm được các động tác uốn éo phức tạp, dù đó sẽ là kết quả đi kèm. Asana chỉ là một phần nhỏ của Yoga. Yoga hướng bạn đến sự cân bằng cơ thể và tâm trí, sự giải thoát, phúc lạc tuyệt đối thông qua triết lý 5 điểm Yoga. Khi tập asana, bạn phải làm việc với cả cơ thể và tâm trí mình, để giữ 1 tư thế lâu không phải chỉ gồng mình là làm được, đó là điều kỳ diệu của Yoga khi phải kết hợp giữa nỗ lực lẫn sự thả lỏng. Nếu chỉ chăm chăm đến việc phải tập được tư thế này tư thế kia, bạn sẽ đánh mất vẻ đẹp và lợi ích sâu sắc của Yoga mà những môn thể thao khác có thể không cho bạn.


5. YOGA NỮ TÍNH?

Yoga dành cho tất cả mọi người, không phân biệt giới tính hay tuổi tác. Đàn ông tại sao lại không tập Yoga được? Bạn có biết các Swami Yoga thời xưa toàn là nam giới và đàn ông có thể dẻo dai không kém gì phụ nữ nếu có sự luyện tập phù hợp. Cơ thể chúng ta là một cấu trúc cực kỳ phức tạp của hệ thống cơ xương khớp, dù là nam hay nữ, bạn cũng cần cải thiện sự dẻo dai, linh hoạt của mình, vì đó là điều kiện quan trọng của sự khoẻ mạnh, trẻ trung, ít bệnh tật.  Bạn không thấy ngày nay rất nhiều người gặp vấn đề về thoái hoá cột sống và xương khớp sao, mà còn phải chấp niệm môn này môn kia chỉ dành cho nam hay nữ?


6. ĐÃ CHỌN MÔN THỂ THAO NÀO THÌ CHỈ THEO NÓ THÔI?

Một điều nữa Nitya muốn đề cập, về mặt rèn luyện thể chất, không nhất thiết chỉ tập 1 môn thôi mà hãy kết hợp nhiều môn thể thao vì chúng bổ trợ cho nhau rất nhiều. Yoga có thể giúp bạn rất nhiều khía cạnh khác nhau của thể chất, nhưng nó sẽ hoàn hảo hơn nếu bạn đi bơi, chạy bộ để tăng cường sức khoẻ tim mạch, tập gym để thêm sức mạnh cho cơ. Hãy kết hợp các môn thể thao theo nhu cầu của cá nhân bạn. Nếu chưa thử hay đã từng thử Yoga nhưng dừng lại, hãy thử bắt đầu lại và biết đâu bạn sẽ nhận ra Yoga là một môn rất lạ lùng và diệu kỳ, như cách mình thấy nó. Hãy đừng từ chối nó chỉ vì những điều mình nghe người khác nói hay những định kiến đã có sẵn.


Tập Yoga ngoài công viên

Nitya Health Coach
  • phone
  • logo mail new
  • Youtube
  • Facebook
    bottom of page